Ooit

21'11" (2006)

Ooit is een lang elektronisch werk gebaseerd op twee gedichten van Willem Hijmans. Deze gedichten zijn afkomstig uit de in eigen beheer uitgegeven dichtbundel ‘Mijzelf Teveel’, waarin Willem Hijmans uitdrukking geeft aan zijn innerlijke strijd tegen oorlogstrauma. Hij heeft deze gedichten geschreven terwijl hij daarvoor in een psychiatrisch ziekenhuis in behandeling was.

De twee gedichten die in het stuk ‘Ooit’ gebruikt worden, laten twee totaal verschillende aspecten van zijn ervaring zien. Aan de ene kant is er de verlammende angst die nog steeds ervaren wordt, zelfs vanuit de veiligheid van een beschermende omgeving. Aan de andere kant is er een onverklaarbaar levensgeluk dat zelfs vanuit de hel van het trauma naar boven komt.

In het eerste deel, getiteld ‘Echo’s van angst’, wordt uitdrukking gegeven aan de pijn van de herinnering, en het verlangen naar bevrijding. Het is ook een dialoog tussen een abstracte belevingswereld en een concrete omgeving. Er klinken echo’s van een verhaal dat nog verteld moet worden.

In het tweede deel, getiteld ‘Mijn stem’, worden de gedichten voorgedragen. De muziek in dit deel ontwikkelt zich van een statisch, eenduidig lijnenspel tot een grote dynamische klankmassa. De ervaringen hebben a.h.w. een stem gekregen en er ontstaat meer ruimte.

Het derde deel, tenslotte, is getiteld ‘Zonder tijd’. Hier bestaan meerdere realiteiten simultaan, en het is onduidelijk of het refereert aan het verleden, heden of toekomst. Het wat ruwe materiaal van de eerste twee delen is getransformeerd tot bijna zingende geluidenstromen. Dit deel geeft uitdrukking aan de bevrijding die schijnbaar gelijktijdig met beklemming kan bestaan.

De gedichten worden voorgedragen door Lucas van der Put en Ludwig Nijholt. Het stuk werd gecomponeerd in de studio van de componist. De natuurgeluiden die in het stuk gebruikt werden zijn opgenomen in Ierland en Tobago.

Het stuk is opgedragen aan Willem Hijmans.

Lees de gedichten